BELEDİYE BAŞKANI TÜRKMEN'E VATANDAŞ TEPKİSİ
02 Ağustos 2025 - 13:48 - Güncelleme: 02 Ağustos 2025 - 14:33
Vergi Usul Kanunu'nun 72 maddesine ve devam eden hükümlerine göre arsa kıymet takdir komisyonları, Belediye Başkanı veya tevkil edeceği bir memur - Komisyon Başkanı, Belediye'den yetkilendirilmiş bir memur, Vergi Dairesi müdürünün görevlendireceği iki memur, Tapu Sicil Müdürünün görevlendirdiği bir memur, Ticaret Odasının görevlendirdiği bir üye, Organize Sanayi Bölgesi Mevcut ise Organize Sanayi bölgesini temsilen bir üye ve Mahalle ve köy muhtarlarından oluşmaktadır.
Büyükşehir belediyesi mevcut olan illerde ise arsaya ait takdir komisyonu kararlarını inceleyecek merkez komisyonu ise Vali veya görevlendireceği bir memur, Defterdar veya görevlendireceği bir memur, Vali Tarafından görevlendirilen bir Tapu Sicil Müdürü, Ticaret Odasının görevlendirdiği bir üye, SMMM odası tarafından görevlendirilen bir üye ve Esnaf ve Sanatkarlar Odası tarafından görevlendirilen bir üyeden oluşmaktadır.
Arsa takdir komisyonunun görevi arsalar için her mahalle ve arsa sayılacak parsellenmemiş arazide her köyün cadde sokak ve değer bakımında farklı bölgeleri itibari ile asgari ölçüde birim değer tespit etmektedir. ( V.U.K 74 /b)
Merkez Komisyonu'nun görevi ise üç mesleki teşekkül temsilcisini merkez komisyonuna dahil ederek bilgilendirmek, yol göstermek ve tasfiyede bulunmaktır. Merkez komisyonu tarafından arsa takdir komisyonu kararlarını bağlayıcı olacak şekilde müdahale edilmesi Vergi Usul Kanunu'nun sistematiğine aykırı olacaktır. ( Danıştay 9. Dairesi 02.04.2003 tarihli 2002/6234.E 2003/1083.K sayılı İlamı)
Kemalpaşa Belediyesi tarafından oluşturulan kıymet takdir komisyonu tarafından alınan kararlar ve değerlendirmeler merkez komisyonuna gönderilmiş merkez komisyonu ( valilik ) tarafından da Danıştay uygulamalarına uygun hareket edilerek yol göstermek bilgilendirme ve tavsiyede bulunmak suretiyle belirlenen bedellerin çok yüksek olması nedeniyle tekrar incelenmesi amacıyla Kemalpaşa Belediyesi Kıymet Takdir Komisyonu'na iade edilmiştir.
Kemalpaşa Belediyesinin Temmuz 2025 tarihli meclis oturumunda ise Belediye meclis üyesi tarafından merkez komisyonunun görüşünün rayiç değer matrahlarının çok yüksek olması nedeniyle belediye'ye görüş belirtildiğini bu görüşe itibar edilmesi talep edilmiş olup ancak belediye başkanı Mehmet Türkmen tarafından merkez komisyon (valilik ) kararının bağlayıcı olamayacağı belirtmek suretiyle bu işin uzmanı merkez komisyon üyeleri olan meslek odası temsilcilerinin görüşlerine de itibar edilmeyeceğini de işaret etmiştir.
Kemalpaşa Belediyesi Başkanı Mehmet Türkmen çok iyi bilmelidir ki bu ilçede yaşayan ve komisyon kararları karşılığında mükellefiyetlerle karşı karşıya kalacak insanların verdiği oylarla o makamı doldurmaktadır. Bu nedenle sayın Türkmen temsil ettiğini ileri sürdüğü halktan kopuk olmaya devam etmemeli, vatandaşlarımızın yaptığı itirazları değerlendirmeli, merkez komisyonunun ( Valilik ) görüşünü referans kabul ederek bu hatasından bir an önce dönmesi gerekmektedir.
Vergi Usul Kanunu'nun 74/son maddesine göre arsa ve arazi takdir komisyonlarının görevi asgari ölçüde arsa ve arazi birim değerlerini tespit etmektir. Bu Kanunun 75’inci maddesine göre, bu komisyonlar; iradı veya kıymeti tahmin edilecek binaları ve araziyi gezebilirler, mükelleflerden ve kiracılardan gayrimenkulün genel durumu, kullanış tarzı, kira veya hasılat miktarı ve tahmine yarayacak diğer gerekli bilgileri isteyebilirler, gerekli gördükleri bilgileri muhtar ve ihtiyar meclisleri, ticaret ve tarım odaları, belediyeler ve noterler gibi resmi veya yarı resmi kurum, kuruluş ve kişilerden isteyebilirler, fabrika, değirmen ve imalathanelerin iratların takdirinde içlerinde bulunan sabit üretim tesislerinin kıymetlerini tespit için takdirde bilirkişiye müracaat edebilirler.
Tüzük’e göre, arsa vergi değerinin tespiti, arsanın konumu ve niteliği göz önünde bulundurularak yapılır. Vergi Usul Kanunu'nun 74 maddesine göre, arsa değerleri, asgari ölçüde arsa metrekare birim değerleri olarak her mahalle veya köyün cadde, sokak yahut değer bakımından farklı bölgeleri itibarıyla ayrı ayrı takdir edilmektedir.
Bu takdirler yapılırken Tüzük hükümlerine göre cadde, sokak yahut değer bakımından farklı bölgelerdeki arsaların; işyerlerine ve meskûn yerlere uzaklık ve yakınlığı ve ulaşım durumu, bulunduğu meydan, sahil, cadde ve sokak itibariyle mevkii, su, elektrik, havagazı ve kanalizasyon gibi belediye hizmetlerinin gelmiş olup olmadığı, hangi çeşit bina inşaatına uygun olduğu, imar ve istikamet planındaki durumu, bina ve inşaat sahası büyüklüğü, topografik durumu göz önünde bulundurulmaktadır (m. 26).
Arsa takdirleri; emsal arsanın alım satım bedeline göre, bunun mümkün olmaması halinde emsal olabilecek arsa üzerine inşa edilmiş binanın vergi değeri yoluyla (m. 29) belirlenir. Emsal arsa bedelinin mümkün olmaması halinde, aynı veya benzer vasıftaki başka bir arsa üzerinde bulunan binanın vergi değeri içindeki arsa bedeli esas alınır. Bu durumda, bina vergi değerinden binanın inşaat maliyet bedeli ile %20 satış karı tutarı düşüldükten sonra kalan miktar, arsa bedeli olarak kabul edilir (m. 32). Tüzük’ün 33’üncü maddesine göre, arazi vergi değerinin takdiri, arazinin cinsi, sınıfı ve kullanma durumu dikkate alınarak yapılır. Takdirde, arazi üzerinde bulunan bina dışındaki tarımsal tesisler, dikili şeyler, kaynaklar ve gölcükler de nazara alınır. Tüzük’ün 34’üncü maddesi gereğince arazi; sulaklık derecesine göre, kıraç, taban ve sulak olmak üzere üç cinse ayrılır. Her cins arazi; verim gücüne göre, iyi, orta, zayıf ve kültür bitkisi yetiştirilemeyecek veya yetiştirilmesini engelleyecek özellikte olmak üzere ayrıca dört sınıfa ayrılır. Her cins ve sınıf arazinin, üzerinde yapılan tarım nev’ine göre kullanma durumu tespit olunur.
Kemalpaşa Belediyesi kıymet takdir komisyonu tarafından şehir ve köylerin tabii, iktisadi ve bölgesel şartlarına göre nazara alınacak piyasa bedeli, maliyet bedeli, kira veya yıllık istihsal değeri gibi normlar ile emlak vergisine matrah olacak vergi değerlerinin takdirine ilişkin tüzük hükümlerine bağlı kalmak şartıyla belirlediğini iddia ettiği değerlendirme raporlarının şeffaf ve açık bir şekilde Kemalpaşa halkı ile paylaşıma açılması gerekmektedir.
Sayın komisyon başkanı hangi kriterleri değerlendirmeye aldığını, tüzük yükümlerine olan bağlılıkla nasıl hareket ettiği tespit edilemediği, tüm mahalle muhtarlarının bilgisine başvurup başvurmadığı, İzmir'in en büyük ilçelerden bir olan Kemalpaşa'da iki adet organize sanayi bölgesi olmasına rağmen neden Gayrimenkul Değerleme Uzmanı ve konusunda etkin ve yetkin ekspertiz firmalarından bilirkişi raporu almaya gereksinim duymamış veya gereksinim duymuş ise bunu komisyon olarak ilgili muhtarların tamamı ile neden paylaşmamıştır.
Kemalpaşa Belediyesi Başkanı Mehmet Türkmen gelinen süreçte arsa takdir komisyonu olarak arsa değerlerinin tespiti ve tespit kriterlerine bağlı kalmayarak tamamen masa başında oluşturulmuş olduğu , güvenirliliği tespit edilemeyen kriterlerle hareket etmek suretiyle belirlemiş olduğu arsa değerlerinin mevcut arsaların değerlerinin hiçbir şekilde karşılığının olmadığı / olamayacağı için Kemalpaşa ilçemizde ki 49 muhtarlarımızın yarısından fazlasının bu arsa takdir komisyonu kararlarına itiraz etmesine sebebiyet vermiştir.
Kıymet Takdir komisyonunun ilgili mevzuat hükümlerine bağlı kalmamasının bir neticesi olarak Kemalpaşa halkını temsil eden muhtarların bu kararlara açıkça itiraz etmiş olması nedeniyle Komisyon Başkanı'nın görevini kötüye kullandığını sonucunu ortaya çıkarmaktadır. Bu kapsamda arsa takdir komisyonu başkanı olarak görev alan komisyon başkanının görevini kötüye kullanıp kullanmadığının adli makamlarca tespit edilmesi amacıyla harekete geçilmesi gerektiği kanaatindeyim. 02.08.2025
Avukat - Bilirkişi - Arabulucu
Murat Yeşilkaya
Büyükşehir belediyesi mevcut olan illerde ise arsaya ait takdir komisyonu kararlarını inceleyecek merkez komisyonu ise Vali veya görevlendireceği bir memur, Defterdar veya görevlendireceği bir memur, Vali Tarafından görevlendirilen bir Tapu Sicil Müdürü, Ticaret Odasının görevlendirdiği bir üye, SMMM odası tarafından görevlendirilen bir üye ve Esnaf ve Sanatkarlar Odası tarafından görevlendirilen bir üyeden oluşmaktadır.
Arsa takdir komisyonunun görevi arsalar için her mahalle ve arsa sayılacak parsellenmemiş arazide her köyün cadde sokak ve değer bakımında farklı bölgeleri itibari ile asgari ölçüde birim değer tespit etmektedir. ( V.U.K 74 /b)
Merkez Komisyonu'nun görevi ise üç mesleki teşekkül temsilcisini merkez komisyonuna dahil ederek bilgilendirmek, yol göstermek ve tasfiyede bulunmaktır. Merkez komisyonu tarafından arsa takdir komisyonu kararlarını bağlayıcı olacak şekilde müdahale edilmesi Vergi Usul Kanunu'nun sistematiğine aykırı olacaktır. ( Danıştay 9. Dairesi 02.04.2003 tarihli 2002/6234.E 2003/1083.K sayılı İlamı)
Kemalpaşa Belediyesi tarafından oluşturulan kıymet takdir komisyonu tarafından alınan kararlar ve değerlendirmeler merkez komisyonuna gönderilmiş merkez komisyonu ( valilik ) tarafından da Danıştay uygulamalarına uygun hareket edilerek yol göstermek bilgilendirme ve tavsiyede bulunmak suretiyle belirlenen bedellerin çok yüksek olması nedeniyle tekrar incelenmesi amacıyla Kemalpaşa Belediyesi Kıymet Takdir Komisyonu'na iade edilmiştir.
Kemalpaşa Belediyesinin Temmuz 2025 tarihli meclis oturumunda ise Belediye meclis üyesi tarafından merkez komisyonunun görüşünün rayiç değer matrahlarının çok yüksek olması nedeniyle belediye'ye görüş belirtildiğini bu görüşe itibar edilmesi talep edilmiş olup ancak belediye başkanı Mehmet Türkmen tarafından merkez komisyon (valilik ) kararının bağlayıcı olamayacağı belirtmek suretiyle bu işin uzmanı merkez komisyon üyeleri olan meslek odası temsilcilerinin görüşlerine de itibar edilmeyeceğini de işaret etmiştir.
Kemalpaşa Belediyesi Başkanı Mehmet Türkmen çok iyi bilmelidir ki bu ilçede yaşayan ve komisyon kararları karşılığında mükellefiyetlerle karşı karşıya kalacak insanların verdiği oylarla o makamı doldurmaktadır. Bu nedenle sayın Türkmen temsil ettiğini ileri sürdüğü halktan kopuk olmaya devam etmemeli, vatandaşlarımızın yaptığı itirazları değerlendirmeli, merkez komisyonunun ( Valilik ) görüşünü referans kabul ederek bu hatasından bir an önce dönmesi gerekmektedir.
Vergi Usul Kanunu'nun 74/son maddesine göre arsa ve arazi takdir komisyonlarının görevi asgari ölçüde arsa ve arazi birim değerlerini tespit etmektir. Bu Kanunun 75’inci maddesine göre, bu komisyonlar; iradı veya kıymeti tahmin edilecek binaları ve araziyi gezebilirler, mükelleflerden ve kiracılardan gayrimenkulün genel durumu, kullanış tarzı, kira veya hasılat miktarı ve tahmine yarayacak diğer gerekli bilgileri isteyebilirler, gerekli gördükleri bilgileri muhtar ve ihtiyar meclisleri, ticaret ve tarım odaları, belediyeler ve noterler gibi resmi veya yarı resmi kurum, kuruluş ve kişilerden isteyebilirler, fabrika, değirmen ve imalathanelerin iratların takdirinde içlerinde bulunan sabit üretim tesislerinin kıymetlerini tespit için takdirde bilirkişiye müracaat edebilirler.
Tüzük’e göre, arsa vergi değerinin tespiti, arsanın konumu ve niteliği göz önünde bulundurularak yapılır. Vergi Usul Kanunu'nun 74 maddesine göre, arsa değerleri, asgari ölçüde arsa metrekare birim değerleri olarak her mahalle veya köyün cadde, sokak yahut değer bakımından farklı bölgeleri itibarıyla ayrı ayrı takdir edilmektedir.
Bu takdirler yapılırken Tüzük hükümlerine göre cadde, sokak yahut değer bakımından farklı bölgelerdeki arsaların; işyerlerine ve meskûn yerlere uzaklık ve yakınlığı ve ulaşım durumu, bulunduğu meydan, sahil, cadde ve sokak itibariyle mevkii, su, elektrik, havagazı ve kanalizasyon gibi belediye hizmetlerinin gelmiş olup olmadığı, hangi çeşit bina inşaatına uygun olduğu, imar ve istikamet planındaki durumu, bina ve inşaat sahası büyüklüğü, topografik durumu göz önünde bulundurulmaktadır (m. 26).
Arsa takdirleri; emsal arsanın alım satım bedeline göre, bunun mümkün olmaması halinde emsal olabilecek arsa üzerine inşa edilmiş binanın vergi değeri yoluyla (m. 29) belirlenir. Emsal arsa bedelinin mümkün olmaması halinde, aynı veya benzer vasıftaki başka bir arsa üzerinde bulunan binanın vergi değeri içindeki arsa bedeli esas alınır. Bu durumda, bina vergi değerinden binanın inşaat maliyet bedeli ile %20 satış karı tutarı düşüldükten sonra kalan miktar, arsa bedeli olarak kabul edilir (m. 32). Tüzük’ün 33’üncü maddesine göre, arazi vergi değerinin takdiri, arazinin cinsi, sınıfı ve kullanma durumu dikkate alınarak yapılır. Takdirde, arazi üzerinde bulunan bina dışındaki tarımsal tesisler, dikili şeyler, kaynaklar ve gölcükler de nazara alınır. Tüzük’ün 34’üncü maddesi gereğince arazi; sulaklık derecesine göre, kıraç, taban ve sulak olmak üzere üç cinse ayrılır. Her cins arazi; verim gücüne göre, iyi, orta, zayıf ve kültür bitkisi yetiştirilemeyecek veya yetiştirilmesini engelleyecek özellikte olmak üzere ayrıca dört sınıfa ayrılır. Her cins ve sınıf arazinin, üzerinde yapılan tarım nev’ine göre kullanma durumu tespit olunur.
Kemalpaşa Belediyesi kıymet takdir komisyonu tarafından şehir ve köylerin tabii, iktisadi ve bölgesel şartlarına göre nazara alınacak piyasa bedeli, maliyet bedeli, kira veya yıllık istihsal değeri gibi normlar ile emlak vergisine matrah olacak vergi değerlerinin takdirine ilişkin tüzük hükümlerine bağlı kalmak şartıyla belirlediğini iddia ettiği değerlendirme raporlarının şeffaf ve açık bir şekilde Kemalpaşa halkı ile paylaşıma açılması gerekmektedir.
Sayın komisyon başkanı hangi kriterleri değerlendirmeye aldığını, tüzük yükümlerine olan bağlılıkla nasıl hareket ettiği tespit edilemediği, tüm mahalle muhtarlarının bilgisine başvurup başvurmadığı, İzmir'in en büyük ilçelerden bir olan Kemalpaşa'da iki adet organize sanayi bölgesi olmasına rağmen neden Gayrimenkul Değerleme Uzmanı ve konusunda etkin ve yetkin ekspertiz firmalarından bilirkişi raporu almaya gereksinim duymamış veya gereksinim duymuş ise bunu komisyon olarak ilgili muhtarların tamamı ile neden paylaşmamıştır.
Kemalpaşa Belediyesi Başkanı Mehmet Türkmen gelinen süreçte arsa takdir komisyonu olarak arsa değerlerinin tespiti ve tespit kriterlerine bağlı kalmayarak tamamen masa başında oluşturulmuş olduğu , güvenirliliği tespit edilemeyen kriterlerle hareket etmek suretiyle belirlemiş olduğu arsa değerlerinin mevcut arsaların değerlerinin hiçbir şekilde karşılığının olmadığı / olamayacağı için Kemalpaşa ilçemizde ki 49 muhtarlarımızın yarısından fazlasının bu arsa takdir komisyonu kararlarına itiraz etmesine sebebiyet vermiştir.
Kıymet Takdir komisyonunun ilgili mevzuat hükümlerine bağlı kalmamasının bir neticesi olarak Kemalpaşa halkını temsil eden muhtarların bu kararlara açıkça itiraz etmiş olması nedeniyle Komisyon Başkanı'nın görevini kötüye kullandığını sonucunu ortaya çıkarmaktadır. Bu kapsamda arsa takdir komisyonu başkanı olarak görev alan komisyon başkanının görevini kötüye kullanıp kullanmadığının adli makamlarca tespit edilmesi amacıyla harekete geçilmesi gerektiği kanaatindeyim. 02.08.2025
Avukat - Bilirkişi - Arabulucu
Murat Yeşilkaya

FACEBOOK YORUMLAR